When I am 64 op je 14de

Journalist

When I am 64 op je 14de

Paul McCartney

Wie anders dan Paul ?

Amsterdam, 7 april 2021– Hij was echt nog maar pas 14 in 1956, toen Paul McCartney aan de piano van zijn vader ging zitten en probeerde zijn eigen liedje te verzinnen. Jarenlang ademde hij liedjes in van radio en tv en films en familie-meezingers. Volksliederen, show melodieën, pophits, jazz standaarden, nummers in de muziekzaal. Dan waren er de liedjes waar hij naar luisterde met een bakelieten koptelefoon op: liedjes die via de krakende ether van de piratenradio binnenkwamen; liedjes van zwarte, maar ook witte Amerikanen ; liedjes met dreunende beats en wilde kreten die zijn hart deden springen en zijn bloed deed zingen. 

Nadat hij verliefd was geworden op rock-‘n-roll, deed hij geen afstand van de liedjes waarop hij was opgegroeid – vanaf het begin wilde hij alles. 

Hij had zijn vader een eigen deuntje horen spelen, een feeststukje en nu dacht hij dat hij er zelf wel een keertje van zou maken. Waarom niet? Hij werd er al snel redelijk goed in. 

Tot zijn vroege inspanningen behoorden een vrolijk nummer, geschreven toen hij zestien was, genaamd When I’m Sixty-Four.

Begin 2021, is-ie 78 jaar oud en wordt algemeen beschouwd als iemand die meer geweldige liedjes heeft gemaakt dan wie dan ook. 

Hij brengt een nieuw album uit, McCartney III, zijn tweede in twee jaar (de laatste, Egypt Station uit 2019, nummer één in de Billboard-hitlijst). McCartney III voltooit een trilogie van 50 jaar – ja, McCartney is al een halve eeuw een ex-Beatle – van volledig zelfgeproduceerde, zelf uitgevoerde albums, allemaal gemaakt in het eerste jaar van een decennium. 

De eerste, McCartney, werd gemaakt in de naschok van de splitsing van The Beatles in 1970. McCartney II, een avontuur in elektronica, werd gemaakt in 1980, toen zijn tweede band, Wings, ontbond. McCartney III is gemaakt in gedwongen afzondering tijdens lockdown (er zijn maar weinig muzikanten die zo gemakkelijk zonder medewerkers kunnen, indien nodig). Het is onlangs uitgegeven.

Misschien is dit een goed moment om een stap terug te doen, om iets verbazingwekkends te observeren: Paul McCartney schrijft en speelt sinds 1956 min of meer onafgebroken muziek. 

Paul McCartney 1964

64 

Dat is vierenzestig jaar. Al bijna een eeuw maakt hij liedjes die mensen zingen onder de douche en in de auto; liedjes waarop mensen dansen, rennen, koken, kussen en trouwen; liedjes die we zingen in menigten; liedjes waar we stoned van worden; liedjes die we zingen met onze kinderen; liedjes die zich om ons heen wikkelen als we down zijn; liedjes die ons tot de nok toe met vreugde vervullen. 

Zijn beste werk wordt ongetwijfeld vooraf geladen door het wonderbaarlijke ongeluk van The Beatles, maar er zijn edelstenen verspreid over zijn carrière, tot op de dag van vandaag. Uit pure vruchtbaarheid kan ik, met uitzondering van Bob Dylan, geen andere songwriter bedenken die in de buurt komt. 

Er zijn maar heel weinig kunstenaars in de geschiedenis, op welk gebied dan ook, die in zo’n tijdspanne zoveel werk op een hoog niveau hebben geproduceerd.

Zijn prestatie is immens, historisch en zal in ieder geval nog eeuwenlang herinnerd worden. 

Toch zijn er mensen, over de hele wereld, die over Paul McCartney praten zoals ze een lichte entertainment beroemdheid zouden kunnen zijn die ooit een spelshow organiseerde. 

Advertisements

Als zijn naam ergens opduikt, duurt het zelden lang voordat iemand “Frog Chorus” zegt of ons het inzicht geeft dat zijn solocarrière niet in overeenstemming was met The Beatles (alsof het zou kunnen, alsof iemand dat ooit heeft gedaan of ooit zal doen). Deze enigszins afwijzende houding komt vaker voor in Groot-Brittannië dan in Amerika of elders. Noten genoeg om dit in ieder geval te schrijven.

The Beatles Dualisme

De reputatie van McCartney is nooit volledig hersteld van het versnipperen dat nodig was toen The Beatles uit elkaar gingen. 

Hij wordt nog steeds ongunstig vergeleken met zijn belangrijkste creatieve partner. Lennon is soulvol, diep en radicaal; McCartney? Oppervlakkig, triviaal en burgerlijk. 

Dat dualisme, dat in 1970 in zwang kwam en werd versterkt door Lennons vreselijk vroegtijdige dood, heeft nog steeds de overhand. 

Als je mensen die een beetje over The Beatles weten zou vragen wie ze het interessantst vinden, zou John waarschijnlijk het meest voorkomende antwoord zijn. Als je Beatles-nerds ondervroeg, vermoed ik dat ze eerder Paul zouden zeggen, want hoe meer je over de band leert, hoe meer je verbluft bent door wat hij eraan heeft meegebracht.

Je begint ook te beseffen dat hij een vreemder en complexer personage is dan hij laat merken. 

Lennons persoonlijkheid – zijn disfunctie samen met zijn humor en charisma – was altijd volledig zichtbaar, wat deel uitmaakt van zijn blijvende aantrekkingskracht. McCartneys persoonlijkheid is afgesloten, gevouwen en gelaagd. De opgewektheid van de duim omhoog is niet vals, maar het is slechts een deel van wie hij is – het deel dat hij tevreden is om te zien. 

Zijn voormalige medewerker Denny Laine merkte op: “Ik heb nog nooit iemand ontmoet die zo goed is in het verbergen van hun ware gevoelens als Paul.” Hoewel Lennon het onderwerp is geweest van eindeloze psychologische analyses, heeft McCartney veel minder aandacht gekregen, deels omdat hij over het algemeen niet geïnteresseerd is in zelfonderzoek of in onderzoek. Lennon past bij ons sjabloon voor genie, maar het ding over genie is dat het geen sjabloon heeft. Hier wil ik zeggen waarom ik denk dat Paul McCartney nog steeds wordt onderschat, als kunstenaar en als man, en waarom er eigenlijk maar drie rechtvaardigingen zijn.

LET’S KEEP IN TOUCH!

We’d love to keep you updated with our latest News 😎

We don’t spam! Read our privacy policy for more info.

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *